29 stycznia 2025 roku w Pekinie doszło do spotkania brytyjskiego premiera Keira Starmera z chińskim przywódcą Xi Jinpingiem. Wydarzenie to, mające na celu zresetowanie relacji między Wielką Brytanią a Chinami, wywołało natychmiastową i ostrą reakcję byłego prezydenta Stanów Zjednoczonych, Donalda trumpa, który skrytykował inicjatywę Starmera i zapowiedział dalsze działania w celu ochrony interesów amerykańskich. Spotkanie to stanowi kluczowy moment w zmieniającej się dynamice globalnej polityki.
Tło spotkania i dążenie Wielkiej Brytanii do normalizacji relacji
Relacje brytyjsko-chińskie, które w przeszłości określane były mianem “złotej ery” za czasów Davida Camerona, uległy znacznemu pogorszeniu w ostatnich latach. Przyczyną tego były przede wszystkim obawy dotyczące naruszania praw człowieka w Chinach, w tym sytuacji w Hongkongu i Xinjiangu, a także rosnące obawy związane z działalnością szpiegowską. Wielka Brytania, pod rządami Keira Starmera, dostrzega jednak potrzebę odbudowy relacji gospodarczych z Państwem Środka. Starmer podkreśla, że “zresetowanie stosunków z Chinami, które nie są już w fazie lodowcowej, jest korzystne dla Brytyjczyków i brytyjskiego biznesu”.
Premier Starmer argumentuje, że niezależna polityka handlowa jest kluczowa dla Wielkiej Brytanii. Wielka Brytania dąży do nawiązania silniejszych więzi gospodarczych z Chinami, widząc w tym szansę na zwiększenie inwestycji i wymiany handlowej, szacowanej na setki miliardów funtów. Ta strategia spotkała się jednak z ostrą krytyką ze strony Stanów Zjednoczonych.
Reakcja Donalda Trumpa i groźba ceł
Donald trump zareagował na spotkanie Starmera z Xi Jinpingiem w charakterystyczny dla siebie sposób – poprzez ostre słowa i zapowiedzi działań. Były prezydent USA wyraził głębokie zaniepokojenie rosnącymi wpływami Chin i ostrzegł przed zagrożeniami dla bezpieczeństwa narodowego. Trump skrytykował również Kanadę za potencjalne nawiązywanie bliższych stosunków handlowych z Chinami, stwierdzając: “Moim zdaniem jeszcze bardziej niebezpieczne jest nawiązywanie przez Kanadę stosunków handlowych z Chinami. Kanada nie radzi sobie dobrze. Radzi sobie bardzo słabo i nie można postrzegać Chin jako rozwiązania”.
Co więcej, Donald Trump zapowiedział rozważenie nałożenia nowych ceł na towary importowane z Kanady, jeśli ta zdecyduje się na pogłębienie współpracy gospodarczej z Chinami. Ta groźba stanowi dodatkowe źródło napięć w relacjach transatlantyckich i podkreśla determinację trumpa w obronie interesów amerykańskich. Wizytę Xi Jinpinga w Wielkiej Brytanii, która jest obecnie planowana, Trump postrzega jako potencjalne zagrożenie dla bezpieczeństwa i stabilności globalnej.
Planowana wizyta Xi Jinpinga w Wielkiej Brytanii i reakcje w kraju
Po spotkaniu w Pekinie, chiński przywódca Xi Jinping wyraził zainteresowanie odwiedzinami w Wielkiej Brytanii. Ostatnia wizyta Xi Jinpinga w Wielkiej Brytanii miała miejsce w 2015 roku, za czasów premiera Davida Camerona. Planowana wizyta, choć jeszcze nie potwierdzona w konkretnym terminie, budzi kontrowersje w Wielkiej Brytanii. Kemi Badenoch, Sekretarz Stanu ds. Handlu i Przemysłu, podkreśliła, że relacje Wielkiej Brytanii ze Stanami Zjednoczonymi są “jednymi z najbliższych, jakie utrzymujemy”.
Jednocześnie, w Wielkiej Brytanii pojawiają się głosy krytyczne wobec zbyt daleko idącego ustępstwa wobec Chin. Niektórzy politycy i eksperci ostrzegają przed ryzykiem związanym z rosnącymi wpływami Chin i podkreślają konieczność ochrony interesów narodowych. Mark Carney, były gubernator Banku Anglii, zwrócił uwagę na potencjalne zagrożenia dla bezpieczeństwa finansowego związane z rosnącą zależnością od chińskiego kapitału.
Konsekwencje i perspektywy na przyszłość
Spotkanie Keira Starmera z Xi Jinpingiem i reakcja Donalda trumpa mają dalekosiężne konsekwencje dla globalnej polityki i gospodarki. Napięcia w relacjach USA-Wielka Brytania mogą się pogłębić, co wpłynie na współpracę w zakresie bezpieczeństwa i handlu. Wizyty Trumpa w Chinach w kwietniu mogą dodatkowo zaostrzyć sytuację.
Wielka Brytania stoi przed trudnym wyborem: z jednej strony dąży do odbudowy relacji gospodarczych z Chinami, z drugiej strony musi uwzględnić interesy swojego najważniejszego sojusznika – Stanów Zjednoczonych. Sytuacja ta wymaga od brytyjskiego rządu wyważonej i pragmatycznej polityki, która uwzględni zarówno korzyści, jak i ryzyko związane z rosnącymi wpływami Chin. Wiele wskazuje na to, że w najbliższych miesiącach będziemy świadkami dalszych napięć i zmian w globalnej architekturze politycznej.
Donald Trump, mimo że nie sprawuje już funkcji prezydenta, nadal ma znaczący wpływ na politykę amerykańską i globalną. Jego reakcja na spotkanie Starmera z Xi Jinpingiem pokazuje, że kwestia relacji z Chinami pozostaje jednym z najważniejszych tematów w debacie publicznej. Wzrost napięć handlowych i geopolitycznych jest realnym zagrożeniem dla globalnej gospodarki.
Wielka Brytania musi znaleźć sposób na pogodzenie sprzecznych interesów i zapewnienie bezpieczeństwa oraz dobrobytu swoim obywatelom. Kluczowe będzie umiejętne prowadzenie dialogu zarówno z Chinami, jak i ze Stanami Zjednoczonymi. Przyszłość relacji brytyjsko-chińskich i transatlantyckich będzie zależeć od decyzji podejmowanych w najbliższych tygodniach i miesiącach.
Warto zauważyć, że sytuacja ta jest dynamiczna i może ulec zmianie w zależności od rozwoju wydarzeń. Obserwacja działań Donalda Trumpa i reakcji innych państw będzie kluczowa dla zrozumienia przyszłych kierunków globalnej polityki.
