Sekretarz stanu USA, Marco Rubio, 17 lutego 2025 roku w Monachium, Niemcy, podczas Konferencji Bezpieczeństwa, przedstawił nową wizję relacji transatlantyckich. Jego wystąpienie, które nastąpiło po kontrowersyjnym przemówieniu wiceprezydenta J.D. Vance, wywołało szeroką debatę na temat przyszłości sojuszu między Stanami Zjednoczonymi a Europą. Rubio nakreślił listę oczekiwań wobec europejskich partnerów, sugerując konieczność gruntownej rewizji dotychczasowego modelu współpracy.
Marco i Wizja Nowego Otwarcia
Przemówienie Marco Rubio było postrzegane jako próba uspokojenia nastrojów po wystąpieniu Vance’a, które spotkało się z ostrą krytyką ze strony europejskich polityków i mediów. Wiceprezydent Vance, w swoim wystąpieniu, kwestionował zaangażowanie USA w sprawy europejskie, co wywołało obawy o przyszłość transatlantyckiego sojuszu. Rubio, w przeciwieństwie do Vance’a, podkreślił znaczenie współpracy transatlantyckiej, ale jednocześnie zaznaczył, że musi ona opierać się na nowych fundamentach.
Kluczowym elementem przemówienia Rubio była krytyka dotychczasowej ideologii globalizacji i liberalnego porządku świata. Sekretarz stanu argumentował, że te idee doprowadziły do osłabienia pozycji Zachodu i wzrostu zagrożeń ze strony autorytarnych reżimów. Rubio stwierdził, że “wczoraj już minęło” i “stary świat minął, żyjemy w nowej erze geopolityki”. Podkreślił, że Stany Zjednoczone pod rządami Donalda Trumpa oczekują od Europy większego zaangażowania w obszarze obrony, migracji i gospodarki.
Rubio wezwał Europę do zwiększenia wydatków na obronność, aby osiągnąć poziom 2% PKB, zgodnie z zaleceniami NATO. Zwrócił uwagę na rosnące zagrożenia ze strony Rosji i Chin, podkreślając konieczność wzmocnienia zdolności obronnych Zachodu. Ponadto, sekretarz stanu zaapelował o bardziej restrykcyjną politykę migracyjną, argumentując, że niekontrolowana migracja stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa i tożsamości kulturowej Europy.
Żądania wobec Europy i Ideologia MAGA
Przemówienie Marco Rubio zawierało konkretne żądania wobec Europy, które wywołały zaniepokojenie w kręgach politycznych i medialnych. Rubio oczekuje od europejskich partnerów większej solidarności z polityką USA w kwestiach handlowych i gospodarczych. Wskazał na konieczność ograniczenia importu z Chin i wzmocnienia współpracy w obszarze technologii. Sekretarz stanu podkreślił, że Stany Zjednoczone oczekują od Europy lojalności i wsparcia w realizacji polityki “America First”.
Wystąpienie Rubio było interpretowane jako próba na nowo zdefiniowania sojuszu transatlantyckiego w duchu ideologii MAGA (Make America Great Again). Ideologia ta, promowana przez Donalda Trumpa, zakłada priorytetowe traktowanie interesów USA i ograniczenie zaangażowania w sprawy międzynarodowe. Rubio, choć nie użył bezpośrednio tego terminu, wyraźnie dał do zrozumienia, że Stany Zjednoczone oczekują od Europy podporządkowania się amerykańskim interesom.
Krytycy przemówienia Rubio argumentują, że jego żądania są nierealne i mogą doprowadzić do osłabienia relacji transatlantyckich. Podkreślają, że Europa nie jest gotowa do bezwarunkowego podporządkowania się polityce USA. Zwracają uwagę na różnice w interesach i wartościach między Stanami Zjednoczonymi a Europą. Niektórzy analitycy przewidują, że wystąpienie Rubio może doprowadzić do wzrostu poparcia dla partii eurosceptycznych w Europie.
Die Welt, w swoim komentarzu, określiło przemówienie Marco Rubio jako “alarmujące”. Gazeta zwróciła uwagę na krytyczny ton wystąpienia i brak konkretnych propozycji współpracy. Podkreślono, że żądania Rubio są nie do przyjęcia dla Europy i mogą doprowadzić do kryzysu w relacjach transatlantyckich. Inni komentatorzy zwracają uwagę na fakt, że przemówienie Rubio było skierowane nie tylko do europejskich polityków, ale także do opinii publicznej.
Rubio w swoim wystąpieniu ostrzegł przed “siłami cywilizacyjnej zagłady”, które zagrażają zarówno Stanom Zjednoczonym, jak i Europie. Nie sprecyzował, jakie siły ma na myśli, ale sugerował, że są to siły, które podważają tradycyjne wartości i tożsamość kulturową Zachodu. To stwierdzenie wywołało spekulacje na temat intencji sekretarza stanu i jego wizji przyszłości świata.
W kontekście przemówienia Marco Rubio, warto przypomnieć, że relacje transatlantyckie w ostatnich latach przeżywają kryzys. Wzrost protekcjonizmu, spory handlowe i różnice w podejściu do kwestii klimatycznych i migracji doprowadziły do napięć między Stanami Zjednoczonymi a Europą. Przemówienie Rubio może pogłębić ten kryzys i doprowadzić do dalszego osłabienia sojuszu transatlantyckiego.
Przyszłość relacji transatlantyckich pozostaje niepewna. Wiele zależy od tego, czy Europa będzie w stanie odpowiedzieć na żądania Marco Rubio i znaleźć wspólny język z administracją Trumpa. Kluczowe będzie również to, czy Stany Zjednoczone będą gotowe do kompromisów i uwzględnienia interesów europejskich partnerów. Marco, jako przedstawiciel administracji, ma kluczowy wpływ na kształtowanie tej polityki.
Wydaje się, że era bezwarunkowego wsparcia ze strony USA dla Europy dobiegła końca. Nowa era, którą zarysował Marco, wymaga od Europy większej odpowiedzialności i samodzielności. Czy Europa jest na to gotowa? To pytanie pozostaje otwarte. Marco Rubio z pewnością wywołał burzę, a konsekwencje jego wystąpienia będą odczuwalne przez długi czas.
Wzrost napięć w relacjach transatlantyckich, zapoczątkowany przez wystąpienie wiceprezydenta Vance’a i pogłębiony przez przemówienie Marco Rubio, stanowi poważne wyzwanie dla Zachodu. Konieczne jest podjęcie dialogu i znalezienie nowych fundamentów współpracy, aby uniknąć dalszego osłabienia sojuszu transatlantyckiego. Marco i jego wizja, choć kontrowersyjna, zmuszają do refleksji nad przyszłością tego sojuszu.
