Niedziela, 8 grudnia 2024 roku, przyniesie ze sobą gwałtowną zmianę pogody w Polsce. Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej (IMGW) wydał alerty pierwszego stopnia ostrzegawcze przed silnym wiatrem oraz ostrzeżenia przed silnym mrozem. Nad Polską nadciąga dynamiczny układ niskiego ciśnienia, który spowoduje pogorszenie warunków atmosferycznych, szczególnie w południowo-zachodniej i wschodniej części kraju.
Alerty IMGW – szczegółowy przegląd sytuacji
IMGW-PIB METEO POLSKA ostrzega przed silnym wiatrem w województwie dolnośląskim, szczególnie w jego południowych powiatach. Alert obowiązuje od niedzieli, 8 grudnia 2024 roku, od godziny 9:00 do poniedziałku, 9 grudnia 2024 roku, do godziny 19:00. Przewidywana prędkość wiatru osiągnie do 85 km/h, co stwarza realne zagrożenie dla drzew, linii energetycznych i innych elementów infrastruktury. Silny wiatr może powodować utrudnienia w ruchu drogowym oraz zerwanie dachu z budynków.
Równocześnie, IMGW wydał ostrzeżenia przed silnym mrozem dla wschodniej Polski. Ostrzeżenie to obowiązuje do niedzieli, 8 grudnia 2024 roku, do godziny 10:00. Temperatura powietrza spadnie do -18 stopni Celsjusza, co stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia, szczególnie osób bezdomnych i starszych. Niska temperatura może prowadzić do hipotermii i odmrożeń.
IMGW podkreśla, że sytuacja jest dynamiczna i prognozy mogą ulegać zmianom. Dlatego też, zaleca się śledzenie komunikatów Instytutu oraz zachowanie ostrożności. Warto również przygotować się na ewentualne przerwy w dostawie energii elektrycznej.
Przyczyny i mechanizm powstawania zjawisk pogodowych
Nadciąga wichura jest efektem napływu chłodnego powietrza polarnego z północy oraz zderzenia go z cieplejszym powietrzem znad południa. Ten kontrast temperatur generuje silne gradienty ciśnienia, które z kolei prowadzą do powstania silnego wiatru. Dynamiczny układ niskiego ciśnienia, który odpowiada za te zmiany, przemieszcza się nad Europą Środkową, wpływając na warunki pogodowe w Polsce.
Spadek temperatury związany jest z napływem wspomnianego chłodnego powietrza polarnego. Wysokie ciśnienie atmosferyczne nad północną Europą sprzyja wypromieniowywaniu ciepła z powierzchni Ziemi, co dodatkowo obniża temperaturę. W połączeniu z bezchmurnym niebem, co sprzyja radiacji cieplnej, temperatura może spaść poniżej -15 stopni Celsjusza w wielu regionach wschodniej Polski.
Skutki silnego wiatru i mrozu – co należy wiedzieć?
Silny wiatr, osiągający do 85 km/h w południowo-zachodniej Polsce, może powodować poważne uszkodzenia. Przede wszystkim, istnieje ryzyko łamania się gałęzi i wywracania drzew, co zagraża życiu i mieniu. Ponadto, silny wiatr może uszkodzić dachy budynków, linie energetyczne i elementy infrastruktury transportowej. IMGW zaleca zabezpieczenie przedmiotów, które mogą zostać porwane przez wiatr, oraz unikanie wychodzenia na zewnątrz w czasie silnych podmuchów.
Silny mróz, z temperaturami spadającymi do -18 stopni Celsjusza, stanowi poważne zagrożenie dla zdrowia i życia. Długotrwałe przebywanie na zewnątrz w takich warunkach może prowadzić do hipotermii, czyli wychłodzenia organizmu, a także do odmrożeń. Szczególnie narażone są osoby starsze, dzieci, osoby bezdomne oraz osoby z problemami zdrowotnymi. IMGW zaleca unikanie długotrwałego przebywania na zewnątrz, ubieranie się ciepło i warstwowo, oraz spożywanie ciepłych posiłków i napojów.
Prognozy wskazują, że w niektórych regionach wschodniej Polski prawdopodobieństwo wystąpienia ekstremalnie niskich temperatur sięga 80 procent. To oznacza, że należy zachować szczególną ostrożność i przygotować się na trudne warunki pogodowe. Warto również pamiętać o zabezpieczeniu instalacji wodno-kanalizacyjnych przed zamarzaniem.
Długoterminowe konsekwencje zmian klimatycznych i ekstremalnych zjawisk pogodowych
Nadciąga nie tylko wichura i mróz, ale również coraz częstsze i intensywniejsze ekstremalne zjawiska pogodowe, które są bezpośrednim skutkiem zmian klimatycznych. Naukowcy podkreślają, że globalne ocieplenie prowadzi do destabilizacji układu klimatycznego, co skutkuje zwiększoną częstotliwością występowania fal upałów, susz, powodzi, huraganów i silnych mrozów.
Zmiany klimatyczne wpływają również na cyrkulację atmosferyczną, co może prowadzić do zmian w trajektoriach układów niskiego i wysokiego ciśnienia. To z kolei może skutkować bardziej nieprzewidywalną pogodą i zwiększonym ryzykiem wystąpienia ekstremalnych zjawisk pogodowych w Polsce. Konieczne jest podjęcie działań mających na celu ograniczenie emisji gazów cieplarnianych oraz adaptację do zmieniającego się klimatu.
IMGW prowadzi monitoring zmian klimatycznych w Polsce i regularnie publikuje raporty na temat wpływu tych zmian na warunki pogodowe. Instytut współpracuje z naukowcami i organizacjami międzynarodowymi w celu opracowania strategii adaptacyjnych i łagodzących skutki zmian klimatycznych. Ważne jest, aby społeczeństwo było świadome zagrożeń związanych ze zmianami klimatycznymi i podejmowało działania na rzecz ochrony środowiska.
Należy pamiętać, że nadciągająca wichura i mróz to tylko jeden z symptomów globalnych zmian klimatycznych. Konieczne jest podjęcie zdecydowanych działań na rzecz ograniczenia emisji gazów cieplarnianych i adaptacji do zmieniającego się klimatu, aby zapewnić przyszłym pokoleniom bezpieczną i zrównoważoną przyszłość. Działania te obejmują inwestycje w odnawialne źródła energii, poprawę efektywności energetycznej, rozwój transportu publicznego oraz promowanie zrównoważonego rolnictwa.
