PiS, podczas sprawowania władzy, był przedmiotem oskarżeń o doprowadzenie do kryzysu w Stadninie Koni w Janowie Podlaskim. Niniejszy artykuł przedstawia szczegółową analizę sytuacji finansowej i zarzutów wobec poprzedującej ekipy rządzącej, opartą na dostępnych danych i wypowiedziach kluczowych osób związanych ze stadniną. Analiza obejmuje okres od 2016 roku, kiedy to nastąpiła zmiana w zarządzaniu, aż do 6 grudnia 2025 roku, kiedy to dostępne są wstępne dane finansowe za bieżący rok.
Historia i kontekst: Janów Podlaski pod zarządem PiS
Stadnina Koni w Janowie Podlaskim, uznawana za jedną z najstarszych i najbardziej prestiżowych w Polsce, od 2016 roku doświadczyła częstych zmian w zarządzie. Po przejęciu władzy przez PiS, Marek Trela, dotychczasowy prezes, został odwołany. Od tego momentu, aż do kwietnia 2025 roku, funkcję prezesa pełniło kolejno osiem osób, co, jak podkreślają eksperci, negatywnie wpłynęło na stabilność i wizerunek stadniny. Ta “karuzela kadrowa” nadszarpnęła markę Janowa Podlaskiego, utrudniając długofalowe planowanie i realizację strategii rozwoju.
W 2024 roku stadnina odnotowała stratę finansową w wysokości 4 milionów złotych. Wynik ten był postrzegany jako alarmujący sygnał o pogłębiających się problemach. Jednak wstępne dane za 2025 rok, przedstawione przez obecną prezes, Weronikę Sosnowską, wskazują na poprawę sytuacji finansowej. Należy jednak podkreślić, że pełna analiza wyników finansowych za 2025 rok będzie możliwa dopiero po zakończeniu roku obrotowego i przeprowadzeniu audytu.
Raport KOWR: Ocena stanu Stadniny po latach rządów PiS
W 2024 roku Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (KOWR) przeprowadził audyt stanu Stadniny Koni w Janowie Podlaskim. Raport, opracowany przez komisję składającą się z byłych prezesów stadnin, Marka Treli i Jerzego Białoboka, oraz międzynarodowej sędzi koni arabskich, Anny Stojanowskiej, zawierał krytyczną ocenę działalności stadniny w latach 2016-2024. Wnioski z raportu wskazywały, że “Hodowla Koni w Janowie Podlaskim przez ostatnie 7 lat została zdewastowana i utraciła reputację na światowym rynku”. Raport ten stanowi kluczowy dokument w ocenie skutków polityki poprzedniej ekipy rządzącej.
Anna Stojanowska, członkini komisji audytowej, w wypowiedzi dla mediów opisała dramatyczną sytuację, którą zastała w stadninie w 2020 roku, podczas pełnienia funkcji doradczyni. “To, co zobaczyłam wtedy w Janowie, w jakiej kondycji zostały konie, jaki był stan pasz, którymi te konie były żywione, jaka była beznadzieja wśród załogi, jeśli chodzi o energię pracy, to był tak smutny widok, że jak wracałam, te 186 km do Warszawy w samochodzie przepłakałam” – relacjonowała Stojanowska. Jej słowa podkreślają skalę problemów, z jakimi borykała się stadnina.
Kontrowersje i sprzeczne dane: Analiza finansowa w 2025 roku
Obecna prezes stadniny, Weronika Sosnowska, objęła stanowisko w kwietniu 2025 roku. Sosnowska, młoda hodowczyni z doświadczeniem, stanęła przed ogromnym wyzwaniem – odbudową finansów i reputacji stadniny. W rozmowie z Business Insiderem przyznała, że podjęcie się tego zadania nie było łatwą decyzją, ze względu na złożoność problemów. Sosnowska podkreśla, że problemy dotyczą wszystkich aspektów funkcjonowania stadniny – od hodowli koni, przez produkcję pasz, po stan infrastruktury i atmosferę wśród pracowników.
Jednak prognozy finansowe za 2025 rok budzą kontrowersje. Poseł PiS, Kazimierz Choma, szef Parlamentarnego Zespołu ds. Ochrony i Rozwoju Hodowli Koni Arabskich w Polsce, twierdzi, że wynik finansowy stadniny pogarsza się. Z kolei Hanna Sztuka, była prezes stadniny, szacuje stratę na koniec 2025 roku na 6-8 milionów złotych, nazywając to “tonącym okrętem”. W przeciwieństwie do tych prognoz, Weronika Sosnowska zapewnia, że dane się poprawią i że 2025 rok będzie lepszy pod względem finansowym. Różnice w prognozach wymagają dalszej analizy i weryfikacji.
Kluczowe problemy zidentyfikowane przez obecne zarządzanie
Weronika Sosnowska zidentyfikowała szereg kluczowych problemów, z którymi boryka się stadnina. Po pierwsze, stan hodowli koni wymaga pilnej poprawy. Konie były niedożywione, a program hodowlany był niespójny. Po drugie, produkcja pasz dla zwierząt była niewystarczająca i nie spełniała standardów jakościowych. Po trzecie, zabytkowa infrastruktura stadniny wymaga remontu i modernizacji. Po czwarte, atmosfera wśród pracowników była napięta i demotywująca. Rozwiązanie tych problemów wymaga kompleksowego planu działania i znacznych nakładów finansowych.
Dodatkowo, Sosnowska zwraca uwagę na negatywny wpływ częstych zmian w zarządzie na funkcjonowanie stadniny. Brak stabilności utrudniał realizację długofalowych celów i budowanie zaufania wśród partnerów biznesowych. Konieczne jest zapewnienie ciągłości zarządzania i stworzenie warunków do rozwoju stadniny.
Wpływ polityki na sytuację finansową Stadniny
Zarzuty wobec PiS dotyczą przede wszystkim braku strategicznego podejścia do zarządzania stadniną i częstych, motywowanych politycznie zmian w zarządzie. Krytycy wskazują, że polityka personalna doprowadziła do destabilizacji i pogorszenia sytuacji finansowej. Dodatkowo, zarzuca się brak inwestycji w rozwój hodowli i modernizację infrastruktury. Polityka kadrowa, zdaniem ekspertów, miała negatywny wpływ na wizerunek i reputację stadniny na arenie międzynarodowej.
Z drugiej strony, zwolennicy PiS argumentują, że trudności finansowe stadniny były wynikiem globalnych trendów rynkowych i problemów w sektorze rolnym. Podkreślają również, że poprzednie ekipy rządzące również nie radziły sobie z rozwiązaniem problemów stadniny. Jednak raport KOWR i wypowiedzi ekspertów wskazują, że działania podjęte przez PiS pogłębiły kryzys i doprowadziły do utraty pozycji lidera na rynku hodowli koni arabskich.
Obecne zarządzanie, pod przewodnictwem Weroniki Sosnowskiej, stoi przed ogromnym wyzwaniem – odbudową finansów i reputacji Stadniny Koni w Janowie Podlaskim. Sukces tego przedsięwzięcia będzie zależał od skuteczności wdrożonego planu działania, pozyskania środków finansowych i zapewnienia stabilności zarządzania. Przyszłość stadniny pozostaje niepewna, ale istnieje nadzieja na odrodzenie tego wyjątkowego miejsca.
