Od 1 stycznia 2026 roku nastąpi znacząca zmiana w wysokości zasiłku pogrzebowego. Kwota ta wzrośnie z dotychczasowych 4000 zł do 7000 zł, co ma na celu lepsze pokrycie rosnących kosztów związanych z organizacją pogrzebu. Zmiana ta, wprowadzona przez ustawodawcę, jest odpowiedzią na wieloletnie postulaty społeczeństwa i ma zapewnić godne pożegnanie bliskich.
Kto będzie mógł ubiegać się o pełne 7000 zł zasiłku?
Kluczowym aspektem nowelizacji jest rozróżnienie pomiędzy członkami rodziny a osobami spoza kręgu rodzinnego. Osoby bliskie zmarłemu – małżonek, dziecko, rodzeństwo lub wnuk – będą mogły ubiegać się o pełną kwotę zasiłku, wynoszącą 7000 zł. Co istotne, ZUS wypłaci to świadczenie niezależnie od faktycznych kosztów pogrzebu, nawet jeśli pochówek okazał się tańszy. To istotne ułatwienie dla osób w trudnej sytuacji życiowej.
Natomiast osoby spoza rodziny, takie jak znajomi lub instytucje (np. dom pomocy społecznej), otrzymają zwrot poniesionych kosztów pogrzebu, ale tylko do wysokości 7000 zł. W takim przypadku konieczne będzie udokumentowanie wydatków za pomocą oryginalnych rachunków. ZUS będzie refundował koszty proporcjonalnie do udziału każdej osoby w opłaceniu pogrzebu, jeśli za pochówek zapłaciło kilka osób.
Jakie koszty pogrzebowe pokrywa ZUS?
Zasiłek pogrzebowy ma na celu pokrycie bezpośrednich kosztów związanych z pochówkiem. ZUS zwraca pieniądze za następujące wydatki: trumnę lub urnę, usługi zakładu pogrzebowego, miejsce na cmentarzu oraz transport zwłok. Należy pamiętać, że do wniosku należy dołączyć oryginalne rachunki potwierdzające poniesione koszty. Brak dokumentów może skutkować odmową wypłaty świadczenia.
Istnieją jednak wydatki, które nie podlegają refundacji. ZUS nie finansuje zakupu nagrobka (pomnika), opłat za kwiaty i wieńce, organizacji stypy (konsolacji) ani opłat dla zakładu pogrzebowego za samo złożenie wniosku do ZUS. Ważne jest, aby dokładnie zapoznać się z listą wydatków, które kwalifikują się do zwrotu, aby uniknąć nieporozumień.
Kiedy i jak złożyć wniosek o zasiłek pogrzebowy?
Wnioski o zasiłek pogrzebowy należy składać w ZUS w terminie 12 miesięcy od dnia śmierci. W przypadku, gdy zwłoki zostały odnalezione później, termin ten liczy się od dnia pogrzebu. W takim przypadku konieczne jest dołączenie do wniosku zaświadczenia z policji lub prokuratury. Wniosek (formularz Z-12) można złożyć na kilka sposobów: przez portal PUE ZUS / eZUS, osobiście w placówce ZUS, pocztą tradycyjną lub za pośrednictwem zakładu pogrzebowego.
Należy pamiętać, że nawet jeśli wniosek zostanie złożony online, oryginały rachunków muszą zostać dostarczone do ZUS fizycznie lub przesłane pocztą. Termin na rozpatrzenie wniosku przez ZUS wynosi zazwyczaj 30 dni. W przypadku braku wymaganych dokumentów lub niekompletnych danych, ZUS może poprosić o ich uzupełnienie, co wydłuży czas oczekiwania na decyzję.
Waloryzacja zasiłku pogrzebowego – co to oznacza?
Oprócz podniesienia kwoty zasiłku do 7000 zł, ustawodawca wprowadził mechanizm waloryzacji świadczenia. Od 1 marca 2026 roku zasiłek pogrzebowy zostanie poddany pierwszej waloryzacji, jeśli inflacja w poprzednim roku przekroczy 5 procent. Oznacza to, że kwota zasiłku będzie regularnie dostosowywana do wzrostu cen, co ma zapewnić jego realną wartość w czasie. To istotne zabezpieczenie dla osób, które będą ubiegać się o zasiłek w przyszłości.
W 2024 roku ZUS wypłacił aż 360 tysięcy świadczeń pogrzebowych. Najwięcej wniosków wpłynęło z województw śląskiego i mazowieckiego. Statystyki te pokazują, jak istotne jest to świadczenie dla wielu rodzin w Polsce. ZUS regularnie monitoruje liczbę wypłacanych zasiłków i analizuje potrzeby społeczne, aby dostosować swoje działania do zmieniającej się sytuacji.
Zmiany w rencie wdowiej w 2026 roku
Rok 2026 przyniesie również zmiany dla osób owdowiałych. Od 1 marca renta wdowia zostanie zwaloryzowana, co podniesie limit łącznej kwoty świadczeń. Zasady dotyczące wyboru świadczenia pozostają bez zmian: senior wybiera jedno świadczenie w całości (100 proc.), a z drugiego otrzymuje 15 proc. Obiecana podwyżka drugiego świadczenia do 25 proc. będzie dostępna dopiero w kolejnych latach.
Zmiany w zasiłku pogrzebowym i rencie wdowiej są ważnym krokiem w kierunku poprawy sytuacji materialnej osób w trudnej sytuacji życiowej. ZUS zachęca do zapoznania się z nowymi przepisami i korzystania z dostępnych form wsparcia. Pamiętajmy, że świadczenia te mają na celu zapewnienie godnego pożegnania bliskich i wsparcie finansowe w trudnym okresie żałoby.
Odpowiednie przygotowanie do złożenia wniosku o zasiłek pogrzebowy, zebranie wszystkich niezbędnych dokumentów i zapoznanie się z obowiązującymi przepisami, może znacznie przyspieszyć proces uzyskania świadczenia. W razie wątpliwości warto skontaktować się z ZUS lub skorzystać z pomocy doradcy.
