6 grudnia 2025 roku weszła w życie nowelizacja Kodeksu wykroczeń oraz Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia, znacząco podnosząca wysokość kar za działania prowadzące do zagrożenia pożarowego. Zmiany te, zainicjowane przez Ministerstwo Sprawiedliwości i zatwierdzone przez Prezydenta Karola Nawrockiego 15 grudnia 2025 roku, mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa przeciwpożarowego w Polsce, szczególnie w okresach zwiększonego ryzyka wystąpienia pożarów.
Kluczowe Zmiany w Prawie: Co się Zmieniło?
Najistotniejszą zmianą jest podniesienie górnej granicy grzywny za sprowadzenie zagrożenia pożarowego z 5 000 zł do 30 000 zł. Równolegle wzrosły również kwoty mandatów karnych za wykroczenia związane z nieostrożnym obchodzeniem się z ogniem – z 500 zł do 5 000 zł. Nowelizacja ta bezpośrednio wpływa na osoby wypalające trawy, rozpalające ogniska w niedozwolonych miejscach, a także na właścicieli i zarządców nieruchomości, którzy zaniedbują obowiązki w zakresie ochrony przeciwpożarowej.
Nowe przepisy eliminują również karę nagany z art. 82 Kodeksu wykroczeń, w paragrafach 1, 2, 4 i 5. Zamiast tego, za wymienione wykroczenia, w tym te mogące spowodować pożar, jego rozprzestrzenianie się lub utrudnienie akcji ratowniczej, przewidziana została kara ograniczenia wolności. To oznacza, że sprawcy mogą zostać pozbawieni wolności na określony czas, co stanowi znacznie poważniejszą konsekwencję niż dotychczasowe kary pieniężne.
Gdzie i Kiedy Grożą Najwyższe Kary?
Nowe regulacje dotyczą przede wszystkim działań podejmowanych na terenach leśnych, łąkach oraz torfowiskach. Wypalanie traw w odległości mniejszej niż 100 metrów od zabudowań, lasów i innych terenów o podobnym charakterze, a także w sytuacjach, gdy takie wypalanie utrudnia ruch drogowy, będzie karane na równi z nieostrożnym obchodzeniem się z ogniem. W praktyce oznacza to, że jeśli robisz coś, co stwarza zagrożenie pożarowe, musisz liczyć się z poważnymi konsekwencjami prawnymi.
Szczególny nacisk położono na odpowiedzialność osób, które nie dopełniają obowiązków związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa przeciwpożarowego na terenie swoich nieruchomości. Dotyczy to zarówno właścicieli budynków, jak i zarządców terenów zielonych. Niedopełnienie tych obowiązków może skutkować nałożeniem wysokiej grzywny lub ograniczeniem wolności.
Dlaczego Wprowadzono Te Zmiany?
Decyzja o zaostrzeniu kar za wykroczenia przeciwpożarowe jest bezpośrednim skutkiem wzrostu liczby pożarów w Polsce w ostatnich latach. Według danych Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej, w 2024 roku odnotowano ponad 20 000 pożarów, które spowodowały znaczne straty materialne i zagrożenie dla życia ludzkiego. Wiele z tych pożarów było wynikiem nieostrożności lub celowego działania osób, które lekceważyły zasady bezpieczeństwa przeciwpożarowego.
Ministerstwo Sprawiedliwości argumentuje, że dotychczasowe kary były niewystarczające, aby skutecznie odstraszyć potencjalnych sprawców i zapobiec dalszym pożarom. Nowelizacja ma na celu zwiększenie świadomości społecznej na temat zagrożeń związanych z ogniem oraz wzmocnienie odpowiedzialności za działania, które mogą prowadzić do tragedii. Wprowadzone zmiany mają również na celu ułatwienie pracy służbom ratowniczym i zapewnienie im lepszych narzędzi do walki z pożarami.
Konsekwencje dla Obywateli: Co Powinni Wiedzieć?
Obywatele powinni być świadomi nowych przepisów i dostosować swoje zachowanie do obowiązujących zasad bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Oznacza to unikanie wypalania traw i rozpalania ognisk w niedozwolonych miejscach, a także dbanie o odpowiednie zabezpieczenie swoich nieruchomości przed zagrożeniem pożarowym. Jeśli robisz ognisko, upewnij się, że jest ono odpowiednio zabezpieczone i nadzorowane.
W przypadku zauważenia zagrożenia pożarowego, należy niezwłocznie powiadomić służby ratownicze, dzwoniąc pod numer 112. Szybka reakcja może zapobiec rozprzestrzenianiu się ognia i uratować życie ludzkie. Pamiętajmy, że odpowiedzialne zachowanie i przestrzeganie zasad bezpieczeństwa przeciwpożarowego to klucz do ochrony naszego zdrowia i mienia.
Jakie Są Alternatywy dla Wypalania Traw?
Wypalanie traw, choć wciąż praktykowane przez niektórych rolników i właścicieli posesji, jest szkodliwe dla środowiska i stanowi poważne zagrożenie pożarowe. Istnieją jednak alternatywne metody usuwania resztek roślinnych, które są bezpieczniejsze i bardziej ekologiczne. Należą do nich m.in. koszenie, mulczowanie, kompostowanie oraz wykorzystanie resztek roślinnych jako nawozu organicznego. Jeśli robisz porządki na działce, rozważ alternatywne metody usuwania resztek roślinnych.
Warto również pamiętać, że wypalanie traw jest zabronione przez prawo w wielu gminach i powiatach. Za złamanie tego zakazu grożą wysokie kary finansowe, a w przypadku spowodowania pożaru – odpowiedzialność karna. Dlatego też, zamiast ryzykować, warto wybrać bezpieczniejsze i bardziej ekologiczne metody gospodarowania odpadami roślinnymi.
Nowelizacja Kodeksu wykroczeń stanowi wyraźny sygnał, że państwo traktuje kwestię bezpieczeństwa przeciwpożarowego z najwyższą powagą. Wprowadzone zmiany mają na celu zwiększenie odpowiedzialności za działania, które mogą prowadzić do tragedii, oraz zapewnienie lepszej ochrony życia i mienia obywateli. Przestrzeganie przepisów i dbałość o bezpieczeństwo przeciwpożarowe to obowiązek każdego z nas.
Warto pamiętać, że robisz to, co w Twojej mocy, aby zapobiec pożarom. Robisz to dla siebie, dla swojej rodziny i dla całej społeczności. Robisz to, przestrzegając zasad bezpieczeństwa przeciwpożarowego i reagując na wszelkie zagrożenia. Robisz to, zgłaszając nieprawidłowości i edukując innych. Robisz to, dbając o nasze wspólne bezpieczeństwo. Robisz to, bo to ma znaczenie. Robisz to, bo to jest odpowiedzialne. Robisz to, bo to jest konieczne.
