W sobotę, 6 stycznia 2026 roku, irański scenarzysta Mehdi Mahmudian, nominowany do Oscara za film “To był zwykły przypadek”, został aresztowany w Teheranie. Aresztowanie nastąpiło po tym, jak Mahmudian podpisał oświadczenie potępiające działania najwyższego przywódcy Iranu, Alego Chamenei. Ta sytuacja wywołuje obawy o wolność słowa i sytuację artystów w Iranie, szczególnie w kontekście zbliżającej się ceremonii rozdania nagród Amerykańskiej Akademii Filmowej.
Kontekst aresztowania: Oświadczenie i jego autorzy
Mehdi Mahmudian, wraz z grupą irańskich artystów i aktywistów, podpisał oświadczenie krytykujące politykę Alego Chamenei. Oświadczenie to, opublikowane w piątek, 5 stycznia 2026 roku, potępiało represje wobec protestujących i ograniczenia wolności obywatelskich w Iranie. Wśród sygnatariuszy znaleźli się znani reżyserzy, tacy jak Dżafar Panahi, który sam był wielokrotnie więziony za swoje poglądy, oraz aktywistki praw kobiet Vida Rabbani, Narges Mohammadi i Nasrin Sotudeh. Do grona podpisanych należeli również Abdullah Momeni i Mohammad Rasulof.
Aresztowanie Mahmudiana nastąpiło zaledwie półtora miesiąca przed ceremonią rozdania nagród Oscara, co dodatkowo podkreśla wrażliwość tej sprawy. Film “To był zwykły przypadek”, którego Mahmudian był współscenarzystą, otrzymał nominację w kategorii najlepszego scenariusza adaptowanego. Ta nominacja stanowiła rzadką okazję do międzynarodowego uznania irańskiego kina, a aresztowanie Mahmudiana może rzucić cień na tę szansę.
Reakcje i brak informacji o zarzutach
Informacje o aresztowaniu Mahmudiana szybko rozeszły się w mediach, wywołując falę zaniepokojenia w środowisku filmowym i wśród obrońców praw człowieka. Bliscy Mahmudiana potwierdzają, że kontakt z nim został zerwany. “48 godzin przed jego aresztowaniem rozmawialiśmy przez telefon, a potem wymieniliśmy kilka wiadomości,” relacjonuje jeden z jego znajomych. “Wysłałem mu ostatnią wiadomość o czwartej nad ranem. W południe następnego dnia wciąż nie miałem odpowiedzi…”
Na obecną chwilę nie podano oficjalnych informacji o zarzutach postawionych Mahmudianowi. Irańskie władze zazwyczaj nie komentują spraw aresztowań politycznych, a informacje o procesach są często ograniczone i nieprzejrzyste. Brak transparentności w tej sprawie budzi obawy o bezpieczeństwo i dobrostan Mahmudiana.
Mehdi Mahmudian i Dżafar Panahi: Wspólna historia i więzienie
Mehdi Mahmudian jest bliskim współpracownikiem reżysera Dżafara Panahiego, który sam był wielokrotnie represjonowany przez irańskie władze. Panahi spędził siedem miesięcy w więzieniu razem z Mahmudianem, co świadczy o ich silnej więzi i wspólnym zaangażowaniu w obronę wolności słowa. Panahi, znany z krytycznego spojrzenia na irańskie społeczeństwo, był wielokrotnie zakazywany i ograniczany w swojej twórczości.
Współpraca Mahmudiana i Panahiego zaowocowała powstaniem wielu cenionych filmów, które zdobyły uznanie na międzynarodowych festiwalach. “To był zwykły przypadek”, nominowany do Oscara, jest kolejnym dowodem na ich talent i umiejętność poruszania ważnych społecznie tematów. Aresztowanie Mahmudiana może być postrzegane jako próba uciszenia głosów krytycznych i ograniczenia swobody artystycznej w Iranie.
Represje wobec artystów w Iranie: Systematyczna praktyka
Aresztowanie Mehdiego Mahmudiana wpisuje się w szerszy kontekst represji wobec artystów i intelektualistów w Iranie. Władze regularnie ścigają osoby wyrażające niezależne poglądy, a kary za krytykę rządu mogą być surowe. Wiele irańskich filmowców, pisarzy i muzyków zostało aresztowanych, uwięzionych lub zmuszonych do emigracji.
Ograniczenia wolności słowa i artystycznej ekspresji stanowią poważny problem w Iranie. Władze kontrolują media, cenzurują treści i ograniczają dostęp do informacji. Ta sytuacja utrudnia rozwój kultury i hamuje dialog społeczny.
Znaczenie nominacji do Oscara i międzynarodowy wymiar sprawy
Nominacja filmu “To był zwykły przypadek” do Oscara była postrzegana jako ważny moment dla irańskiego kina. Uznanie ze strony Amerykańskiej Akademii Filmowej mogło przyczynić się do zwiększenia świadomości na temat sytuacji w Iranie i wsparcia dla irańskich artystów. Aresztowanie Mahmudiana, w kontekście tej nominacji, może być interpretowane jako próba zniweczenia tego pozytywnego wizerunku.
Sprawa Mahmudiana zyskała międzynarodowy wymiar i przyciągnęła uwagę organizacji obrońców praw człowieka. Wiele z nich apeluje do irańskich władz o jego natychmiastowe uwolnienie i zagwarantowanie mu sprawiedliwego procesu. Międzynarodowa presja może odegrać kluczową rolę w poprawie sytuacji Mahmudiana i innych represjonowanych artystów w Iranie.
Mehdi Mahmudian jest postrzegany przez wielu jako “świadkiem, słuchaczem i rzadkim przykładem moralności”. Jego aresztowanie jest kolejnym dowodem na to, że w Iranie wyrażanie niezależnych poglądów wiąże się z poważnym ryzykiem. Sytuacja ta wymaga zdecydowanej reakcji ze strony społeczności międzynarodowej i dalszego wsparcia dla irańskich artystów walczących o wolność słowa.
Nominowany do Oscara scenarzysta, Mehdi Mahmudian, stał się symbolem walki o wolność ekspresji w Iranie. Nominowany za film “To był zwykły przypadek”, Mahmudian, został aresztowany w Teheranie. Nominowany, wraz z innymi artystami, podpisał oświadczenie potępiające działania najwyższego przywódcy. Nominowany, którego aresztowanie nastąpiło na krótko przed ceremonią rozdania nagród Oscara, jest przykładem represji wobec twórców w Iranie. Nominowany, Mehdi Mahmudian, jest obecnie przetrzymywany w areszcie, a informacje o zarzutach są niejasne. Nominowany, Dżafar Panahi, również był wielokrotnie więziony za swoje poglądy. Nominowany, którego sytuacja budzi zaniepokojenie na całym świecie, potrzebuje wsparcia międzynarodowej społeczności. Nominowany, Mehdi Mahmudian, jest świadectwem trudnej sytuacji artystów w Iranie.
