Friedrich Merz, kanclerz Niemiec, w mocnym wystąpieniu podczas Monachijskiej Konferencji Bezpieczeństwa (MSC) w Monachium, 15 lutego 2026 roku, zaapelował o fundamentalną zmianę w postrzeganiu geopolitycznej rzeczywistości. Jego słowa, wypowiedziane w piątek, stanowią odpowiedź na postępujący upadek dotychczasowego porządku świata i konieczność adaptacji do nowej, niepewnej sytuacji. Kanclerz podkreślił, że obecne wyzwania wymagają od Europy i jej partnerów transatlantyckich odważnych decyzji i strategicznego myślenia.
Monachijska Konferencja Bezpieczeństwa: Platforma dla Globalnych Liderów
Monachijska Konferencja Bezpieczeństwa, często nazywana “Davos Bezpieczeństwa”, zgromadziła w tym roku ponad 60 szefów państw i rządów oraz około 100 ministrów spraw zagranicznych i obrony z całego świata. Konferencja stanowi kluczowe forum dla dyskusji na temat globalnych wyzwań związanych z bezpieczeństwem i polityką międzynarodową. W tym roku, głównym tematem debaty stał się kryzys porządku międzynarodowego i rosnące napięcia geopolityczne. Raport MSC na 2026 rok jednoznacznie ostrzega przed erozją instytucji międzynarodowych i osłabieniem przywództwa Stanów Zjednoczonych.
Wystąpienie kanclerza Merza było bezpośrednią odpowiedzią na ten raport i stanowiło wezwanie do działania. Merz zwrócił uwagę na przepaść między potencjałem Europy a jej realnymi możliwościami wpływania na globalne wydarzenia. Podkreślił, że Europa musi wzmocnić swoją pozycję i stać się bardziej asertywnym graczem na arenie międzynarodowej. Jego słowa rezonowały z obawami wielu uczestników konferencji, którzy dostrzegają narastające zagrożenia dla stabilności globalnej.
Echo Przeszłości: Przypomnienie Słów Radosława Sikorskiego
Kanclerz Merz w swoim przemówieniu odwołał się do słów Radosława Sikorskiego, wypowiedzianych 15 lat wcześniej. Sikorski, wówczas minister spraw zagranicznych Polski, powiedział: “Bardziej obawia się niemieckiej bezczynności niż niemieckiej potęgi”. Merz wykorzystał to zdanie, aby podkreślić, że brak działania ze strony Europy, a w szczególności Niemiec, może mieć poważniejsze konsekwencje niż próba odzyskania silnej pozycji na arenie międzynarodowej. To nawiązanie do wypowiedzi Sikorskiego wywołało żywą dyskusję wśród uczestników konferencji, podkreślając historyczne uwarunkowania obecnej sytuacji geopolitycznej.
Merz stwierdził: “Porządek świata, jaki znamy, już nie istnieje. Przestawmy przełącznik w naszych umysłach”. To zdanie stało się centralnym przesłaniem jego wystąpienia i wyrażało potrzebę fundamentalnej zmiany w sposobie myślenia o bezpieczeństwie i polityce międzynarodowej. Kanclerz argumentował, że dotychczasowe schematy i strategie nie są już adekwatne do obecnych wyzwań i że konieczne jest opracowanie nowych, innowacyjnych rozwiązań.
Wsparcie dla Ukrainy i Odbudowa Relacji Transatlantyckich
W kontekście wojny na Ukrainie, kanclerz Merz podkreślił konieczność dalszego wsparcia dla tego kraju. Zaznaczył, że przyszłość Europy jest nierozerwalnie związana z bezpieczeństwem Ukrainy i że pomoc dla Kijowa jest inwestycją w stabilność całego kontynentu. Kanclerz wezwał również do odbudowy zaufania w relacjach transatlantyckich, podkreślając znaczenie silnego partnerstwa między Europą a Stanami Zjednoczonymi. Uważa, że tylko wspólne działanie może skutecznie przeciwdziałać rosnącym zagrożeniom dla globalnego bezpieczeństwa.
Analiza sytuacji ekonomicznej Rosji również znalazła się w centrum uwagi kanclerza Merza. Zwrócił uwagę, że mimo sankcji gospodarczych, Rosja nadal dysponuje znacznym potencjałem ekonomicznym, szacowanym na 2 biliony euro. Jednakże, kanclerz podkreślił, że PKB Unii Europejskiej jest 10 razy większe niż PKB Rosji, co daje Europie przewagę w długoterminowej perspektywie. Wskazał, że kluczem do sukcesu jest wykorzystanie tej przewagi i wzmocnienie europejskiej gospodarki.
Implikacje dla Przyszłości Polityki Europejskiej
Wystąpienie kanclerza Merza sygnalizuje potencjalną zmianę kierunku polityki europejskiej. Wezwanie do “przełączenia przełącznika w umysłach” sugeruje, że Europa musi porzucić dotychczasowe iluzje i skonfrontować się z brutalną rzeczywistością geopolityczną. Kanclerz zdaje się opowiadać za bardziej asertywną i pragmatyczną polityką, która będzie uwzględniać interesy Europy i jej partnerów. To podejście może prowadzić do wzmocnienia europejskiej integracji i zwiększenia jej wpływu na globalną scenę.
Wydarzenia w Monachium, a w szczególności słowa kanclerza, stanowią ważny punkt zwrotny w debacie na temat przyszłości porządku światowego. Apel o zmianę myślenia i dostosowanie się do nowej rzeczywistości jest wezwaniem do odpowiedzialności i strategicznego planowania. Kanclerz Merz jasno dał do zrozumienia, że Europa musi wziąć losy świata w swoje ręce i stać się aktywnym uczestnikiem kształtowania przyszłości. Kanclerz podkreślił, że brak działania może prowadzić do pogłębienia chaosu i wzrostu zagrożeń dla globalnego bezpieczeństwa.
Wzrost napięć geopolitycznych i upadek dotychczasowego porządku świata wymagają od liderów europejskich odwagi i wizji. Wystąpienie kanclerza Merza w Monachium stanowi ważny krok w kierunku nowego myślenia o bezpieczeństwie i polityce międzynarodowej. Kanclerz wzywa do odbudowy zaufania w relacjach transatlantyckich i dalszego wsparcia dla Ukrainy, co jest kluczowe dla stabilności Europy i świata. Kanclerz Merz jasno zdefiniował wyzwania, przed którymi stoi Europa, i wezwał do podjęcia zdecydowanych działań.
